Yapay zeka, Ege Denizi’nde büyük bir magma hakereti ortaya çıkardı

Almanya’daki Helmholtz Jeobilim Merkezi (GFZ) ve GEOMAR Okyanus Araştırmaları Merkezi önderliğinde yürütülen bir araştırma, Nature dergisinde yayınlandı. Bu çalışma, yapay zeka destekli veri analizi ve deniz tabanı sensörleri kullanılarak bölgedeki sismik krizi detaylı bir şekilde haritalandırdı.

## Santorini ve Kolumbo Arasındaki Bağlantı

Araştırmaya göre, yaklaşık 300 milyon metreküp magma, yer kabuğunun derinliklerinden yükselerek deniz tabanının 4 kilometre altına kadar ilerledi. Bu süreçte, magma çevresindeki kayaları kırarak binlerce depremi tetikledi ve en şiddetli depremler 5 büyüklüğünü aştı.

Santorini, geçmişte birçok volkanik patlama yaşamış bir ada olarak biliniyor. Yakınındaki Kolumbo sualtı yanardağı da halen aktif bir volkan konumunda. Yapılan çalışma, magma hareketinin Santorini’de küçük bir yükselişe ve ardından çöküşe neden olduğunu, bu durumun ise iki yanardağ arasında önceden bilinmeyen bir hidrolik bağlantı olduğuna işaret etti.

## Yapay Zeka ve Deniz Tabanı Sensörleri İle Takip

GFZ ekibi, büyük çaplı sismik veri setlerini işleyen özel bir yapay zeka yöntemi geliştirdi. GEOMAR ise Kolumbo krateri çevresine yerleştirilen deniz tabanı sensörleri sayesinde sismik sinyalleri ve deniz tabanında meydana gelen çökmeyi kaydetti. Bu sayede magma akışının zamanı, yönü ve hızı yüksek doğrulukla izlendi.

## Geleceğe Yönelik Uyarılar

Araştırmacılar, elde edilen detaylı verilerin bölgedeki volkanların gelecekteki aktivitelerinin daha iyi izlenmesine yardımcı olacağını belirtiyor. GEOMAR’dan Profesör Heidrun Kopp, “Bu bulgular Yunan makamlarıyla düzenli olarak paylaşıldı. Amacımız, olası yeni depremlerde en hızlı ve en doğru değerlendirmeyi sağlamak” dedi. Atina Üniversitesi’nden Profesör Paraskevi Nomikou ise, “Böylesine aktif bir jeolojik bölgede süreçleri anlamak, halkın güvenliği için hayati önem taşıyor” şeklinde ifadeler kullandı.

Santorini ve Kolumbo çevresindeki bilimsel gözlemler devam ederken, uzmanlar bu tür çalışmaların gelecekte olası volkanik tehlikelerin erken tespitinde kritik bir rol oynayacağını vurguluyor.