Tektonik Plakaların Doğal Döngüsü ve Yaklaşan Çarpışma Louisiana Eyalet Üniversitesi’nden jeolog Brandon Shuck, tektonik plakalar arasındaki çarpışmanın doğal bir süreç olduğunu ve bu mekanizmanın dünya tarihini silinmekten koruyabileceğini belirtiyor. Shuck, “Bir dalma-batma bölgesinin oluşması, bir treni yokuş yukarı itmek gibidir, çok büyük bir enerji gerekir. Ama bir kez başladı mı, artık durdurmak neredeyse imkânsız hale…
Tektonik Plakaların Doğal Döngüsü ve Yaklaşan Çarpışma
Louisiana Eyalet Üniversitesi’nden jeolog Brandon Shuck, tektonik plakalar arasındaki çarpışmanın doğal bir süreç olduğunu ve bu mekanizmanın dünya tarihini silinmekten koruyabileceğini belirtiyor. Shuck, “Bir dalma-batma bölgesinin oluşması, bir treni yokuş yukarı itmek gibidir, çok büyük bir enerji gerekir. Ama bir kez başladı mı, artık durdurmak neredeyse imkânsız hale gelir. Bu süreci bitirmek ise adeta bir tren kazası gibidir” diyor.
Vancouver Adası açıklarında Explorer, Juan de Fuca, Pasifik ve Kuzey Amerika plakalarının kesiştiği bölgede Shuck ve ekibi yüksek çözünürlüklü sismik görüntüleme yöntemiyle inceleme yaptı. Araştırmacılar, yer altındaki hareketleri analiz ederek Explorer plakasının alt kısmında 75 kilometrelik aktif bir fay hattı tespit etti. Bu durum, plakanın stres altında parçalanmaya başladığını gösteriyor ve bilim insanlarına göre “yırtılma anı” çok yakın.
Shuck, yaşanan süreci “bir tren kazası değil, yavaş bir raydan çıkış” olarak nitelendiriyor. Plakanın bazı bölümlerinin artık sismik olarak pasif hale geldiğini ve yer hareketlerine katılmadığını belirten Shuck’a göre, bu parçaların ana sistemden ayrılmasıyla dalma-batma süreci yavaşlayacak ve sonunda duracak.
Elde edilen veriler, jeolojik kayıtlardaki volkanik kaya dizilimleriyle uyumlu. Bu dizilimler, yırtılma sürecinin kademeli olduğunu ve milyonlarca yıl süren evrimin Dünya kabuğunun yenilenmesinde önemli bir rol oynadığını gösteriyor. Araştırma, Science Advances dergisinde yayımlandı.
Yorum Yap