Kansızlık belirtileri nelerdir?

Halk arasında kansızlık olarak bilinen demir eksikliği anemi hastalığı, kandaki kırmızı kan hücrelerinin yapısında oksijenin taşınması ve bu hücrelerin kırmızı olmasını sağlayan hemoglobin miktarının azalmasıyla ortaya çıkan ciddi bir hastalıktır. Kansızlık yani demir eksikliği anemisi öncelikle mide ve bağırsak kanseri olmak üzere pek çok önemli hastalığın da belirtisi olabilir.

07 Mart 2019 - 12:54

Demir eksikliğinin birçok nedeni vardır. Kansızlık, demir, folik asit ve B12 vitamıni eksikliğine bağlı olarak ortaya çıkar ve tedavi edilmediğinde büyük sorunlara neden olabilir. Demir eksikliğinin nedenlerinden biri olan demirin yetersiz alımı, yanlış diyet programları nedeniyle yetersiz kalabilir. Ayrıca gebelik, emzirme, büyüme çağındaki çocuklar, düşük doğum tartılı ve erken doğan bebeklerde de demire olan ihtiyaç fazladır. Çocukların anne sütü yerine demir desteği olmayan mamalarla beslenmesi, inek sütünde 1 yaşından önce geçilmesi, hazır gıdalarla beslenme ve hayvansal gıdaların yeterli alınmaması demir eksikliğine neden olabilir.

Yetişkinlerde demir eksikliğinin en belirgin sebepleri ise; çay, kahve tüketiminin fazla olması, etin kavrularak ya da fırında fazla pişirilmesi ile sosis, salam gibi işlenmiş besinlerin sık tüketilmesidir. Bazı kişilerde demir bağırsak tarafından yeterince emilemez. Bu da demir eksikliğine neden olan bir başka etkendir. Kadınlardaki aşırı adet kanaması, sık ve fazla sayıda doğum, düşükler, kürtaj yaptırmış olmak, mide-bağırsak sistemindeki iyi ya da kötü huylu tümörler de demir eksikliğinin sebeplerindendir.

Demir eksikliğine bağlı kansızlık bazı durumlarda belirti göstermez. Demir eksikliği rutin sağlık kontrollerinde yapılan kan tahlillerinde teşhis edilebilir. Demir eksikliğinin belirtileri arasında;

Cilt solgunluğu,

Vücutta güçsüzlük, yorgunluk,

Konsantrasyon bozukluğu,

Baş ağrısı,

Ellerde ve ayaklarda uyuşma,

Sinirlilik hali,

Kulakların uğuldaması,

Dudaklarda çatlaklar ve ağız kenarında yaralar,

Tırnakların çabuk kırılması,

Saçlarda dökülme sayılabilir.

Demir eksikliğinin ileri derece belirtileri arasında; çarpıntı, toprak veya buz yeme, yavaşlayan tiroit fonksiyonları ve huzursuz bacak sendromu gibi durumlar da görülür. Çocuklarda demir eksikliği belirtilerinde ise karşımıza çocuklarda yürüme-oturma-konuşmasında gecikme, öğrenmede güçlük ortaya çıkabilir.

Kansızlıkta (Demir Eksikliğinde) Ne Yemeli, Ne Yememeli?

"Demir eksikliği için ne yemeliyiz?" sorusu toplumda en çok merak edilen konulardan biridir. Demir eksikliğinden korunmak için kayısı, kuru baklagiller, taze sebze ve meyve bolca tüketilmelidir. Demir eksikliğinde ne yenmeli konusunda yapılabilecek en doğru davranışlardan biri de C vitaminini sık tüketmektir. Çünkü C vitamini demirin bağırsaklardan emilimini artırır. Demir eksikliğinde ne yenmemeli sorusu da oldukça önemlidir. Kafeinli içecekler, süt ve kepek demir emilimini azalttığı için sık tüketilmemelidir. Ayrıca B 12 vitamini alımı da demir eksikliğinde oldukça önemlidir. Çünkü B12 kırmızı kan hücrelerinin kemik iliğinde üretilmesini sağlar ve kansızlığa yol açabilir.

Demirin bağırsaktan emilimini artırmak için;

C vitamini demirin emilimini artırır. Bu nedenle yumurtayı portakal suyu veya domatesle, köftenin yeşil salata ile tüketilmesi demirim emilimin artırmak açısından önemlidir.

Mayalı ekmekteki demir mayasız ekmeğe göre daha çok emilir.

İyi pişmemiş kuru baklagiller ya da kepek ekmeği demirin emilimin azaltır.

Posalı gıdalarla beslenme demirin emilimini azaltır.

Gıdaları saklamakta kullandığımız alüminyum, paslanmaz çelik ve teneke de demirin emilimin azaltır.

Yemeklerle Çay ve Kahve Tüketmeyin!

Demir eksikliğini önelemenin bir yolu da çay ve kahveyi yemek sırasında ya da hemen sonrasından tüketmemekten geçiyor. Çay ve kahveyi mümkün olduğunca ara öğünlerde tüketmeye özen gösterin. Ayrıca çayı açık ve limonla birlikte tüketmekte fayda vardır.

Kırmızı kan hücresi sayısını arttırmak için demir ve B12 başta olmak üzere vücudun ihtiyaç duyduğu minerallerin tam olarak alınması önemlidir.

Yani sadece demir, b12 ve folik asit bakımından zengin besinleri tüketmek yerine diğer mineral ve vitaminlerin bulunduğu gıdaları da yemelisiniz.

Kansızlık çeşitli seviyelerde olabilir ve bazı durumlarda sadece gıdalar yoluyla yeterli miktarda demir, B12 almak mümkün olmayabilir. Bu durumlarda doktorunuza danışarak demir veya B12 takviyesi kullanabilirsiniz.

Aşağıda kansızlığa iyi geldiği bilinen bazı besinlerin listesi yer alıyor ancak bu listede bulunan gıdalar kansızlık için önerilen gıdaların tam listesi değil. Ayrıca listedeki bazı besinler yüksek kolesterol, yüksek kalori ve yağ içerdiğinden herkes için uygun olmayabilir.

Bu nedenle kansızlığa iyi gelen ve sizin sağlık koşullarınıza en uygun beslenme programı için bir uzmandan yardım alabilirsiniz.

Kaynak: Sabah
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR x