Doğru bir yaklaşık maliyet, formülden değil doğru sıralamadan çıkar. Önce metraj çıkarılır, sonra poz eşleştirmesi yapılır, en son analiz kurulur. Sıra bozulduğunda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki dosyada miktar ile rayiç birbirini tutmaz. Herpoz üzerinde bu üç aşama tek veri tabanı üzerinden yürütülür. Hesabın gövdesi dört kalemden oluşur: malzeme, işçilik, makine ve nakliye. Yapım…
Doğru bir yaklaşık maliyet, formülden değil doğru sıralamadan çıkar. Önce metraj çıkarılır, sonra poz eşleştirmesi yapılır, en son analiz kurulur. Sıra bozulduğunda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki dosyada miktar ile rayiç birbirini tutmaz. Herpoz üzerinde bu üç aşama tek veri tabanı üzerinden yürütülür.
Hesabın gövdesi dört kalemden oluşur: malzeme, işçilik, makine ve nakliye. Yapım işlerinde bu tutara müteahhit karı ile genel gider eklenir. Kalem fiyatları resmi kurum listelerinden alınır: su yapılarında Devlet Su İşleri (DSİ), yol işlerinde Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM) esas olur. Bina imalatlarında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (ÇŞB) listesi kullanılır. Herpoz bu listeleri aylık günceller.
Veri kaynağı seçimi hesabın sonucunu doğrudan belirler. Yol işinde KGM rayici, içme suyu hattında İller Bankası (İLBANK) rayici beklenir. İthal ekipman içeren işlerde ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) kuru devreye girer.
Yaklaşık maliyet, imalatın birim fiyatı ile metraj miktarının çarpımından doğar. Birim fiyatın içinde malzeme, işçilik, makine ve nakliye girdileri bulunur. Herpoz veri tabanındaki 50.000+ aranabilir poz, kalemlerin resmi karşılığını tek ekranda verir. Kalem dökümü net değilse birim fiyat teklif cetveli de savunulabilir bir zemine oturmaz.
Sıra tersine döndüğünde emek boşa gider. Analizi önce kurup metrajı sonra çıkaran ekip, miktar değiştiğinde tüm analizi yeniden düzenler. Doğru akış projeden metraja, metrajdan poza, pozdan analize ilerler. Satır sayısı yüzleri bulan metraj listelerinde Herpoz bu akışı hızlandırır. Excel ile Toplu Poz Eşleştirme Aracı, satırları tek seferde poz numaralarına bağlar.
Ekip büyüklüğüne göre hangi planın yeterli olduğunu değerlendiren firmalar, yaklaşık maliyet hesaplama araçlarının hangi pakette açıldığını fiyat sayfasındaki plan tablosundan karşılaştırır.
Rayiç seçimi işin niteliğine göre yapılır, firmanın tercihine göre değil. İdare hangi kurumun listesini esas aldıysa istekli de aynı listeyi izler. Milli Savunma Bakanlığı (MSB), Kültür ve Turizm Bakanlığı (KTB) ve Vakıflar Genel Müdürlüğü listeleri kendi alanlarında kullanılır. Herpoz bu listeleri aylık güncelleyerek yürürlükten kalkmış rayiçle çalışma riskini azaltır.
| Kurum listesi | Ağırlıklı kullanım alanı | Öne çıkan poz grubu |
| ÇŞB | Bina ve üstyapı imalatları | İnşaat, mekanik ve elektrik pozları |
| KGM | Yol, köprü ve sanat yapıları | Üstyapı ve sanat yapısı pozları |
| DSİ | Baraj, sulama ve su iletim hatları | Kazı, beton ve boru döşeme pozları |
| İLBANK | Belediye altyapı işleri | İçme suyu ve kanalizasyon pozları |
| MSB | Askeri tesis yapım işleri | İnşaat ve tesisat pozları |
| KTB ve Vakıflar | Restorasyon ve koruma işleri | Taş, ahşap ve kalem işi pozları |
Analiz, bir imalatın tek biriminin üretimi için gereken girdilerin dökümüdür. Girdi miktarı yanlışsa, rayiç doğru olsa bile sonuç sapar. Gelişmiş Analiz Editörü, girdi satırlarını kurum analizindeki miktarlarla yan yana tutmaya izin verir. Aşırı düşük teklif savunması istendiğinde bu döküm doğrudan dayanak olur.
İthal makine, özel cihaz ve lisanslı ekipman içeren işlerde fiyat dövizle alınır. Hesap Türk lirası üzerinden kapatıldığı için döviz kalemleri tek bir kur tarihine sabitlenir. TCMB kurları bu çevrimin dayanağıdır ve seçilen tarih hesap dosyasına yazılır. Farklı kalemlerde farklı tarih kullanmak toplamı bozar.
Akaryakıt kalemi ayrı bir izleme ister. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) bülteni bayi beyanlarına dayanır. Yayımlanan rakam İstanbul ili Avrupa Yakası ortalamasıdır. Motorin, 95 oktan kurşunsuz benzin ve LPG satırları 30, 90 ve 365 günlük filtrelerle geçmişe dönük okunur. Kur ve akaryakıt tarihi kayda geçtiğinde, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) endeksiyle yapılacak fiyat farkı kıyası kolaylaşır.
İtiraz süreçlerinde tartışma çoğu kez hesabın kendisinde değil kaydında çıkar. Kamu İhale Kurumu (KİK) kararlarında girdi kaynağının belgelenmesi sık sık öne çıkar. Herpoz arşivindeki 32.153 KİK kararı, benzer itirazların nasıl sonuçlandığını görmeye yardım eder. Kayıt düzeni bozuk dosyada doğru rakam bile savunulamaz.
Sıra sabittir: önce metraj, sonra poz eşleştirme, en son analiz. Kaynak işin niteliğine göre seçilir; yolda KGM, su yapısında DSİ, belediye altyapısında İLBANK listesi öne çıkar. Girdi miktarı, ölçü birimi ve rayiç tarihi üç temel doğrulama noktasıdır. Döviz içeren kalemlerde TCMB kuru tek tarihe sabitlenir ve dosyaya yazılır.
Dört başlık netleştiğinde birim fiyat teklif cetveli tutarlı hale gelir. Aynı düzen, aşırı düşük teklif savunması istendiğinde de hazır bir dayanak sunar. Kayıt disiplini, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki her aşamada işi kolaylaştırır.
Evet. Metraj olmadan poz eşleştirmesi yapılamaz, çünkü hangi imalatın hangi miktarda yer aldığı bilinmez. Önce proje ve mahal listesinden kalemler ayrıştırılır, ardından ölçü birimiyle miktar yazılır. Poz eşleştirmesi bu satırlar üzerinde yürür. Analiz ise yalnız rayici bulunmayan imalatlar için en son kurulur. Sıra bozulursa miktar değişikliği tüm analizi yeniden yazdırır.
İhale dokümanındaki birim fiyat teklif cetveli yol gösterir. Poz numarasının biçimi ve öneki, listenin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı mı yoksa Karayolları Genel Müdürlüğü mü olduğunu belli eder. Birim fiyat teklif usulü ihalelerde veriler Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden gelir. Herpoz arama ekranında poz numarası aratılarak kaynak liste doğrulanır.
Kurum listelerinde karşılığı olmayan imalat için özel analiz kurulur. Analizde malzeme, işçilik ve makine girdileri ayrı satırlarda gösterilir, her girdinin kaynağı belgeye bağlanır. Proforma fatura, piyasa fiyat araştırması veya üretici teklifi bu belgelerdendir. Gelişmiş Analiz Editörü, satırları kurum analizi düzeninde tutmayı kolaylaştırır. Belgesiz girdi, aşırı düşük teklif savunmasında tartışma yaratır.
Dövizle alınan makine ve ekipman kalemleri tek bir kur tarihine sabitlenerek Türk lirasına çevrilir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kurları bu çevrimin dayanağıdır ve seçilen tarih hesap dosyasına yazılır. Farklı kalemlerde farklı tarih kullanmak toplamı bozar. Herpoz döviz kuru modülü günlük kurları gösterir, akaryakıt kalemi için Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu bülteni izlenir.
Yorum Yap