Asrın felaketinde ağır yara alan Hatay’ın manevi simgesi Habib-i Neccar Camii, büyük bir vefa ve emekle yeniden ayağa kalktı. İmam Fethullah Uğraş’ın duygu dolu hikayesi ve şehrin yeniden canlanışı, bu destansı dirilişin en güçlü kanıtı.
Kadim medeniyetlerin beşiği, üç semavi dinin kesişim noktası Hatay, 6 Şubat’ın asrın felaketinde en acı tablolarından birine sahne oldu. Yitip giden binlerce canın ardından, enkazların yerini alan o devasa boşluklar, şehrin sadece fiziki değil, manevi dokusundaki derin yırtığı da gözler önüne serdi. Evler, dükkanlar değil, adeta şehrin ruhu, belleği de yıkıma uğramıştı. Bu derin yaranın en çarpıcı sembollerinden biri ise, Anadolu’nun ilk camisi olma şerefine sahip Habib-i Neccar Camii idi. Depremin sarsıcı gücüyle tamamen enkaza dönüşen bu kutlu mabet, Antakya’nın kalbini adeta durdurmuştu.
Kur’an-ı Kerim’de Yasin Suresi’nde adı anılan Habib-i Neccar Hazretleri’nin türbesi, caminin dört metre altında, devasa bir taş yığınının arasında kalmıştı. Bu durum, sadece bir yapının değil, yüzyılların yorgunluğunu taşıyan bir mirasın, bir inanç merkezinin yok oluşunu sembolize ediyordu. Şehir sakinleri için bu manzara, adeta canlı bir bedenin kalbinin durduğunu görmek gibiydi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın öncülüğünde başlatılan “Asrın İnşa Seferberliği”, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın eşgüdümüyle Hatay’da umut tohumları ekmeye başladı. Tam 153 bin 755 yeni ev ve iş yeri yapılırken, şehrin Habib-i Neccar Camii, Tarihi Uzun Çarşı, Hükümet Konağı ve Tarihi Meclis binası gibi ikonik yapıları da küllerinden doğmak üzere yeniden ihya edildi.
Habib-i Neccar Camii’nin yeniden inşası için adeta bir gönül köprüsü kuruldu. Hz. Mevlana’nın feyz dolu şehri Konya, bu kutsal görevi üstlendi. Konya Büyükşehir Belediyesi, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile omuz omuza vererek çalışmalara hız verdi. Enkazdan toplanan her bir taş, caminin ruhuna uygun, aslına sadık bir titizlikle yerine konuldu. İnce işçilikle nakşedilen her köşe, geçmişin ihtişamını geleceğe taşıyacak yeni bir başlangıcın habercisiydi. Bu sadece bir yapı inşa etmek değil, aynı zamanda bir şehrin kimliğini yeniden şekillendirmekti.
6 Şubat 2023’teki o kara günden tam 1055 gün sonra, takvimler 27 Aralık 2025‘i gösterdiğinde, Habib-i Neccar Camii yeniden kapılarını açtı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla kılınan cuma namazı, Antakya için adeta bir bayram havası yarattı. Bu sadece bir açılış değil, bir şehrin direnişinin ve yeniden dirilişinin en anlamlı sembolüydü.
Kendisi de Antakyalı olan, tam 28 yıldır Habib-i Neccar Camii’nde görev yapan 56 yaşındaki İmam Fethullah Uğraş, yaşananları yürek burkan sözlerle anlattı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Uğraş’ın duygusal görüntülerini sosyal medya hesabından paylaşarak, İmam’ın “Evimi değil, camimi merak ettim” sözlerine vurgu yaptı. Bakan Kurum, bu sözlerin anlamını “Çünkü Habib-i Neccar Antakya’nın kalbiydi. Çok şükür yeniden ibadete açıldı. Hatıralar, dualar ve umutlar eskisi gibi yine bu kubbenin altında buluşuyor” cümleleriyle pekiştirdi.
Cebrail Mahallesi’ndeki evi depremde yerle bir olan ve eşiyle birlikte 5 saat enkaz altında kalma acısını yaşayan Uğraş Hoca, memleketi Akçaova Köyü’nde de 38 yakınını kaybetmişti. Ankara’daki tedavisinin ardından Antakya’ya döndüğünde hissettiklerini şöyle dile getirdi:
“Hatay’da 1200 tane imamdan bir tanesiyim. 37 yıldır imamlık yapıyorum. Ama beni ayrıcalıklı kılan, Habib-i Neccar Hazretleri’nin gölgesinde hizmet etmek. Anadolu’da yapılmış ilk cami. Hatay’ın en kıymetli varlığı Habib-i Neccar Hazretleri’dir, Habib-i Neccar Camii’dir. Dolayısıyla en kıymetli varlığını kaybedenin duygularını yaşadık.”
Caminin enkazını gördüğü ilk anları ise şu benzetmeyle özetledi: “Antakya’yı bir insana benzetirsek; Habib-i Neccar Hazretleri o insanın kalbidir. Cami enkazını gördüğünde insanlar kalbi durmuş bir insanı gördü. Şu an camiyi ayakta gördüklerinde ise yeniden hayata dönmüş bir insanı görüyorlar.” Bu sözler, sadece bir yapının değil, bir şehrin ve insanlarının yaşadığı travmayı ve yeniden doğuş umudunu ne kadar derinden hissettiğini gözler önüne serdi.
Ankara’daki tedavi sürecinde dahi memleketine dönme inancını bir an olsun yitirmeyen Uğraş, bir televizyon muhabirine verdiği sözü hatırlatıyor: “Çok kısa zamanda Antakya inşallah yeniden ayağa kalkacak ve hepimiz Antakya’ya döneceğiz. Dediğim gibi de oldu elhamdülillah.“ Bu, sadece onun değil, tüm Antakyalıların kalbindeki umudun bir yansımasıydı.
Caminin yeniden inşası sırasında yaşadığı unutulmaz anılardan birini de paylaştı Uğraş Hoca: “İnşaat halindeyken geldiğimde işçiler beni görünce ‘hocam bir namaz kılalım avluda birlikte’ dedi. Birlikte avluda namaz kıldık. Yani bunlar tarifi olmayan duygular. Sonra minarenin metre metre yükseldiğine şahitlik ettik. Her bir aşaması ayrı bir heyecandı tabii… İhya edildi ve bunun da Antakyalı için değeri çok büyük.“ Bu an, fiziksel bir yapının ötesinde, manevi bir bağın nasıl güçlendiğinin kanıtıydı.
Yeniden ibadete açılan caminin gördüğü yoğun ilgiden bahsederken, gözleri dolarak depremde hayatını kaybeden cemaat üyelerini anıyor: “Cemaatimiz olan insanların birçoğu depremde rahmetli oldular. Deprem şehidi oldular. Yani caminin ilerlemesinden mutlu oluyorduk ama şu an bile gözümüz o göremediğimiz insanları, depremde şehitlerini arıyor. Kelimeler bazen duygularınızı ifade etmiyor; diliniz duygularınıza tercüman olamıyor; aslında şu anda onu yaşıyorum ben. Buna rağmen cemaatimiz 6 Şubat öncesinden daha fazla diyeyim, gerisini siz anlayın. Aşırı ilgi gösteriyorlar. Ağlayanı mı dersin, boynumuza sarılanı mı dersin.” Bu sözler, sevincin içinde gizli acıyı ve toplumsal hafızanın canlılığını gözler önüne seriyor.
İmam Uğraş, büyük bir şevkle görevine devam edeceğini belirterek, Habib-i Neccar Camii’nin dirilişinin tüm Antakya için anlamını vurguladı: “Habib-i Neccar’ın böyle dimdik ayakta olduğunu, yeniden ihya olduğunu gören her bir Antakyalı, Antakya’nın yeniden hayata döndüğüne artık kalben, ruhen, bütün zerreleriyle inanıyor. Habib-i Neccar’ın torunları olarak Hazreti Mevlana’nın torunlarına sonsuz müteşekkiriz.“ Bu minnettarlık, şehirler ve kültürler arası dayanışmanın en güzel örneğiydi.
Hatay Valisi Mustafa Masatlı da duyguları paylaştı: “Camimiz hem eskisinden daha sağlam hem eskisinden daha derli toplu çarşısıyla ve kütüphanesi ile birlikte külliye şeklinde insanlarımızın hizmetine sunuldu.” Bu açıklama, sadece bir ibadethanenin değil, sosyal ve kültürel bir merkezin yeniden canlandığını müjdeliyordu.
Yorum Yap